Θεατρικό έργο: Πέρα από τα σύνορα του μίσους της Μίνας Ζούζουλα Καραγιαννάκου

 

 

 Δουραχάνη, 27 Οκτωβρίου 2026

 

Αφιέρωμα στο έπος του 1940 

 από τους μαθητές του Δημοτικού Σχολείου Δουραχάνης 

 

28η Οκτωβρίου 1940

 

 

 Δουραχάνη, 27 Οκτωβρίου 2026

 

Αφιέρωμα στο έπος του 1940.

Επιμελούνται και παρουσιάζουν μαθητές του Γυμνασίου Δουραχάνης

 

 

28 Οκτωβρίου 1940

Πανηγυρικός λόγος κατά τον εκκλησιασμό των μαθητών των εκπαιδευτηρίων Δουραχάνης στις 27 Οκτωβρίου 2026

Βρισκόμαστε σήμερα εδώ, σε χώρο ιερό και αγιασμένο, για να αποτίσουμε τον οφειλόμενο φόρο τιμής σε εκείνους που, πριν από δεκαετίες, έγραψαν με το αίμα και την αυταπάρνησή τους μία από τις λαμπρότερες σελίδες της παγκόσμιας ιστορίας.
Η 28η Οκτωβρίου 1940 δεν είναι απλώς μια επέτειος του έθνους μας. Είναι μια κορυφαία στιγμή ηθικής ανάτασης. Είναι η μέρα που η μικρή μας Ελλάδα ύψωσε το ανάστημά της απέναντι σε μια πανίσχυρη πολεμική μηχανή και τόλμησε να αντιτάξει το πιο βροντερό, το πιο περήφανο «ΟΧΙ» της νεότερης ιστορίας.
Όταν τα ξημερώματα της 28ης Οκτωβρίου η σιωπή της ειρήνης διαλύθηκε από τις σειρήνες του πολέμου, η απάντηση δεν δόθηκε μόνο από τα χείλη ενός ανθρώπου, αλλά από την καρδιά ολόκληρου του Ελληνισμού. Οι Έλληνες στρατιώτες στα χιονισμένα βουνά της Πίνδου, οι γυναίκες που κουβαλούσαν πολεμοφόδια στα κακοτράχαλα μονοπάτια, οι νέοι και οι γέροι, ένιωσαν πως δεν υπερασπίζονταν απλώς τα σύνορα της γης τους. Υπερασπίζονταν το ιερό δίκαιο, την
ελευθερία και την αξιοπρέπειά τους.
Και μέσα σε εκείνη τη δοκιμασία, η Ορθόδοξη πίστη μας στάθηκε φάρος και αποκούμπι. Οι μαχητές της Πίνδου ένιωθαν τη σκέπη της Υπεραγίας Θεοτόκου και των αγίων προστάτιδων δυνάμεων. Δεν πολέμησαν με μίσος για τον αντίπαλο, αλλά με αγάπη για την πατρίδα, για το 

28 Η ΟΚΤΩΒΡΙΟΥ 1940

Πανηγυρικός λόγος στη γιορτή των εκπαιδευτηρίων Δουραχάνης για το έπος του 1940

Είναι πάντα δύσκολο να δώσει κανείς με λόγια εκείνο που νιώθει στην καρδιά του, κι είναι χίλιες φορές πιο δύσκολο, όταν αυτό που νιώθει είναι τόσο μεγάλο και τόσο δυνατό, που τα λόγια δεν το χωρούν.
Κι εμείς προσπαθούμε κάθε χρόνο αυτή τη μέρα, με τα φτωχά και χιλιοειπωμένα λόγια μας, να μιλήσουμε για τη σημασία της σημαντικότερης μέρας της νεότερης ιστορίας μας.
Ο Πανηγυρικός λόγος για ένα λαμπρό γεγονός όπως είναι η 28 η Οκτωβρίου 1940, πρέπει να εκφράζει το πανηγύρι των ψυχών, αλλιώς είναι κούφιος λόγος, υποκριτική τέχνη προσβολής της μνήμης των ηρώων.
Γιορτάζουμε σήμερα την 86η επέτειο από την είσοδο της Ελλάδας στον β’ παγκόσμιο πόλεμο, η οποία προσέθεσε μια κορυφαία στιγμή στην ελληνική ιστορία. Πρόκειται για μια ημέρα μνήμης και υπερηφάνειας, αλλά και για μια
ημέρα περίσκεψης σχετικώς με τη διατήρηση και προώθηση της ειρήνης στον κόσμο, την αναζήτηση, ει δυνατόν, μιας διαρκούς ειρήνης, καθώς και με την εξαγωγή μηνυμάτων, ενός οδικού χάρτη για τον καθένα και την καθεμία από
εμάς στην καθημερινή του στάση με βάση τα σύγχρονα διακυβεύματα.
Είναι η ημέρα που οι Έλληνες είπαν το «ΟΧΙ» στους Ιταλούς του Μουσολίνι και σε κάθε εχθρική επιβουλή εναντίον της πατρίδας.
Τι κι αν οι εχθροί ήταν πολλαπλάσιοι και είχαν περισσότερα και καλύτερα  όπλα;
Οι Έλληνες

π . Δ η μ η τ ρ ί ο υ Μ π ό κ ο υ

Ο γερο-βοσκός ανακάθισε στο ψηλό κοτρόνι που είχε για κάθισμα, αγκάλιασε με το βλέμμα του το κοπάδι που έβοσκε απλωμένο στην καταπράσινη πλαγιά, έβγαλε να φάει κι αυτός το λιτό του κολατσιό.

Ο περαστικός στάθηκε μπροστά του απορημένος και ρώτησε:
- Ψωμί κι ελιές μονάχα; Στην εποχή μας με τόσα καλά; Και με τόσο κοπάδι που βλέπω εδώ; Πώς και τη βγάζεις τόσο φτωχικά;

- Μέρα Παρασκευή σήμερα, παιδί μου, απάντησε ήσυχα ο βο-
σκός. Δεν χάλασα τη νηστεία μου ποτέ, ούτε και τον καιρό του ’40, στις παγωνιές, στην πείνα, στην κακουχία, στον πόλεμο. Θα τη χαλάσω τώρα που δεν μας λείπει τίποτε;
Αυτή ήταν η ανίκητη ψυχή του Έλληνα, η ψυχή του ’40, τότε που ο χειρότερος εχθρός του δεν ήταν οι σφαίρες, αλλά το κρύο και η πείνα.
«Ο χειμώνας ήταν πολύ βαρύς εκείνη τη χρονιά. Δυστυχώς ήταν πάρα πολύ κρύο, ήταν πάρα πολλά χιόνια και οι στρατιώτες, ζώντας μέσα σε τόσο χιόνι συνέχεια, πάθαιναν κρυοπαγήματα».

Τα προκεχωρημένα τμήματα, λόγω της ταχείας προέλασης,

Τῆς Σκέπης σου Παρθένε, ἀvuμνοῦμεν τάς χαρίτας, ἣν ὡς φωτοφόρον νεφέλην, ἐφαπλοῖς ὑπὲρ ἔννοιαν, καὶ σκέπεις τὸν λαόν σου νοερῶς, ἐκ πάσης τῶν ἐχθρῶν ἐπιβουλῆς. Σὲ γὰρ σκέπην καὶ προστάτιν καὶ βοηθόν, κεκτήμεθα βοῶντές σοι· Δόξα τοῖς μεγαλείοις σου Ἁγνή, δόξα τῇ θείᾳ Σκέπῃ σου, δόξα τῇ πρὸς ἡμᾶς σου, προμηθείᾳ Ἄχραντε.

 

ΠΩΣ ΚΑΘΙΕΡΩΘΗΚΕ Η ΓΙΟΡΤΗ ΤΗΣ ΑΓΙΑΣ ΣΚΕΠΗΣ

 

Στα χρόνια του βασιλέως Λέοντος του Μεγάλου (457-474 μ. Χ.) ζούσε στην Κων/πολη ο όσιος Ανδρέας, ο κατά Χριστόν σαλός. Σαλός είναι ο τρελλός και κατά Χριστόν σαλοί ονομάζονται κάποιοι άγιοι, οι οποίοι κάνανε κάποια περίεργα και παράλογα πράγματα, με απώτερο σκοπό να τους θεωρούν παλαβούς ή παλιανθρώπους και να μη τους τιμούν οι άνθρωποι· και έτσι αυτοί να ζουν με ταπείνωση και στην αφάνεια. Μια νύχτα που γινότανε αγρυπνία στο ναό της Παναγίας των Βλαχερνών, ο όσιος Ανδρέας μαζί με τον μαθητή του Επιφάνιο, που έγινε αργότερα πατριάρχης Κων/πόλεως (520-536 μ. Χ.), είδαν την Υπεραγία Θεοτόκο οφθαλμοφανώς, όχι σε όραμα, να μπαίνει από την κεντρική πύλη του ναού. Την συνόδευαν οι Ιωάννης ο Πρόδρομος και Ιωάννης ο Θεολόγος και πλήθος αγγέλων. Αφού μπήκε μέσα στο ναό προχώρησε στον σολέα. Εκεί γονάτισε και προσευχήθηκε πολλή ώρα με θερμά δάκρυα υπέρ της σωτηρίας των πιστών, ενώ την βλέπανε μόνο ο Ανδρέας και ο Επιφάνιος. Αφού προσευχήθηκε για πολύ η Θεοτόκος σηκώθηκε και μπήκε μέσα στο ιερό, όπου φυλασσόταν το μαφόριο της δηλαδή το τσεμπέρι της, το πήρε στα χέρια της και βγαίνοντας έξω το άπλωσε πάνω από τους πιστούς, για να δείξει ότι τους σκέπει και τους προστατεύει.
Αυτό είναι το γεγονός το οποίο στάθηκε αφορμή η Εκκλησία μας να καθιερώσει την γιορτή της αγίας Σκέπης δηλαδή τη γιορτή προς τιμή της Παναγίας, η οποία σκεπάζει (σκέπει) και προστατεύει το λαό του Θεού και φωτίζει τους πιστούς στο δρόμο για την τελείωση. Μας σκεπάζει με τις προσευχές της, με τις παρακλήσεις της και με τα δάκρυά της.
Η Παναγία μας άπλωσε το μαφόριο της εντός του ναού και σκέπασε όσους αγρυπνούσαν και προσευχόταν. Με την ενέργεια αυτή θέλει να πει ότι πρέπει να έχουμε ουσιαστική σχέση με την Εκκλησία για να μας σκεπάσει με τις πρεσβείες της. Την εορτή της αγίας Σκέπης τη γιορτάζουμε κάθε χρόνο στις 28 Οκτωβρίου.

Η ΑΓΙΑ ΣΚΕΠΗ ΤΗΣ ΘΕΟΤΟΚΟΥ

ΚΑΙ ΤΟ ΕΠΟΣ ΤΟΥ 1940

Δεν είναι τυχαίο ότι οι δύο σημαντικότερες εθνικές γιορτές του έθνους μας έχουν το ιδιαίτερο χαρακτηριστικό να συνεορτάζονται με μία γιορτή της Παναγίας. Την 25η Μαρτίου γιορτάζουμε τον Ευαγγελισμό της Θεοτόκου και την 28η Οκτωβρίου την Αγία Σκέπη της Θεοτόκου.

Η γιορτή αυτή μετατέθηκε από την εκκλησία μας το 1952 από την 1η Οκτωβρίου την 28η ως
ένδειξη ευγνωμοσύνης προς τη μητέρα του Θεού για τη σκέπη και την προστασία της στον αγώνα των Ελλήνων απέναντι στον αλαζονικό ιταλικό στρατό.

Δεν χωράει αμφιβολία ότι η εποποιία του 1940,

Ερμιόνη Μπρίγκου Η «Κυρά της Χειμάρρας» και τα νεκρά παλικάρια του 1940

 

Την αποκαλούν «Κυρά της Χειμάρρας» και όχι άδικα - Η 85χρονη σήμερα, Ερμιόνη Μπρίγκου, είναι από μόνη της ζωντανή ιστορία
Μικρό παιδί το 1940, βοήθησε τον πατέρα της να θάψει στον κήπο του σπιτιού τους –στην άκρη της Χειμάρρας- έξι Έλληνες στρατιώτες που σκοτώθηκαν στις επιχειρήσεις κατά των Ιταλών.
Από τότε και έως σήμερα, ακόμη και τις δύσκολες εποχές του καθεστώτος Χότζα, φροντίζει τον αυτοσχέδιο ομαδικό τάφο, λέγοντας –ενίοτε- νοερά στα νεκρά παλικάρια: «Βρε παιδιά εγώ έζησα, έγινα μεγάλη και γιαγιά κι εσείς παιδιά μου δεν γυρίσατε ποτέ στην πατρίδα».

Ήταν μόλις οκτώ χρονών, στη δίνη του ελληνοϊταλικού πολέμου, όταν η κυρία Mρίγκου, βοήθησε τον πατέρα και την μητέρα της να θάψουν τα σώματα έξι Ελλήνων στρατιωτών, που έχασαν τη ζωή τους από εχθρικό όλμο, στον Σκουταρά της Χειμάρρας. «Στο σπίτι μας έμεναν Έλληνες αξιωματικοί και στρατιώτες, ενώ στο διπλανό κτήμα μας, υπήρχαν ελληνικά χαρακώματα. Μια χούφτα Έλληνες κρατούσαν άμυνα, έχοντας απέναντι τους 500 και πλέον Ιταλούς.

Ο πατέρας μου βοηθούσε και μάλιστα

ΠΑΝΗΓΥΡΙΚΟΣ ΤΗΣ ΕΠΕΤΕΙΟΥ ΤΟΥ ΟΧΙ ΤΗΣ 28ης ΟΚΤΩΒΡΙΟΥ 1940

 ΠΟΥ ΕΚΦΩΝΗΘΗΚΕ, ΣΗΜΕΡΑ 28 ΟΚΤΩΒΡΙΟΥ 2018, ΣΤΗΝ ΧΩΡΟΥΔΑ ΤΗΣ ΕΠΑΡΧΙΑΣ ΛΑΓΚΑΔΑ

 Φώτιος Μιχαήλ

Σεβαστέ μας πάτερ Φώτιε,

ἀγαπητοί μου συμπατριῶτες καί ἐν Χριστῷ ἀδελφοί.

Ἡ 28η Ὀκτωβρίου τοῦ 1940 ὑπῆρξε μιά μοναδική ἱστορική στιγμή ὅχι μονάχα γιά ἐμᾶς τούς Ἔλληνες, ἀλλά καί γιά ὁλόκληρη τήν ἀνθρωπότητα!
Τό ΟΧΙ τοῦ Μεταξᾶ, τό ἔβαλαν οἱ παπποῦδες μας βαθειά μέσα στίς καρδιές τους καί τό μετέτρεψαν πάνω στά κακοτράχαλα βουνά τῆς Ἠπείρου σέ Νίκη!
Τό πῆραν τά χείλη τῆς Βέμπο καί τό ἔκαναν τραγούδι.
Ἀντήχησε ὡς κρότος δυνατός ἀπ’ ἄκρου εἰς ἄκρον τῆς Πατρίδας μας καί ἀναδείχθηκε σέ Σύμβολο τῆς ἀντίστασης καί τῆς Ἐλευθερίας.
Τό ἀφουγκράστηκαν οἱ ψοφοδεεῖς καί τάχα ἰσχυροί Εὐρωπαῖοι καί νόμισαν πώς ὀνειρεύονται! Πῶς εἶναι δυνατόν, ἀναρωτήθηκαν, ἕνας τόσο μικρός λαός νά τά βάλει μέ μιά ὑπερδύναμη;
Ὁ Ἰταλός πρέσβυς καταφθάνει στήν πρωθυπουργική κατοικία στίς τρεῖς παρά τέταρτο τά ξημερώματα. Ἡ Ἰταλία μέ τελεσίγραφο ζητάει ἀπό τούς Ἕλληνες νά παραδοθοῦν. Τό ΟΧΙ τῶν Ἑλλήνων, διά στόματος τοῦ τότε πρωθυπουργοῦ Ἰωάννη Μεταξᾶ, μέσα σέ δυό ὧρες, βροντάει κι ἀστράφτει στό Ἀλβανικό μέτωπο.
Ὁ συνταγματάρχης Κωνσταντῖνος Δαβάκης, διοικητής τοῦ ἀποσπάσματος Πίνδου, στίς 5 τό πρωΐ, στέλνει στούς ἄνδρες του τήν ἑξῆς διαταγή: ‘’Ὁ ὕπουλος γείτονάς μας αἰφνιδιαστικά μᾶς ἐπετέθη. Ἡ Ἑλλάδα μας περιμένει ἀπό τόν καθένα μας, νά δώσουμε ἕνα καλό μάθημα στόν εἰσβολέα. Φανεῖτε Ἕλληνες καί κρατῆστε γερά τά ὅπλα μέ πίστη στόν Θεό καί τόν ἑαυτό σας. Ζήτω ἡ Ἑλλάς!’’.
Ὁ στρατηγός Κατσιμῆτρος, διοικητής τῆς ὀγδόης μεραρχίας τῆς Ἠπείρου